Tekstil ve Moda Sitesi

Polyamid Nedir (Naylon - PA)

Polyamid Lifleri
Polyamid lifi dünyada üretilen ilk sentetik liftir. Polyamid lifleri için naylon sözcüğü genel bir ad olarak kullanılmaktadır. İlk duyduğumuzda naylon kelimesi, tekstile uzak; kimya ve endüstriye yakın gibi bir madde gibi gelse de giyim sanayinde de çok geniş bir kullanım alanı bulunmaktadır. Mekanik dayanımı çok iyi olan bir lif türüdür. Bu özelliği sayesinde dayanıklı olması istenen kumaşlarda, diğer elyaf türleri ile karıştırılarak kullanılabilir. Kimyasal dayanımı çok kuvvetli değildir, seyreltik bazı asit ve bazlara karşı dirençlidir. Naylon lifi ilk olarak kadın çoraplarının üretiminde kullanılmıştır. Çeşitli amaçlar için üretilen pek çok polyamid türü olsa da; polyamid lifleri içinde en çok üretilen ve tüketilen iki tür vardır. Bunlar naylon 6.6 ve naylon 6'dır.

Naylon 6.6
Naylon 6.6'nın başlangıç maddeleri adipik asit ve heksametilen diamindir. Adipik asit ve heksametilen diaminde 6'şar karbon atomu bulunmaktadır. İsmindeki 6.6 bu kimyasal dizilişten gelmektedir.

Naylon 6.6 Lifinin Elde Edilmesi
Naylon 6.6 lifinin elde edilmesi için yapılacak ilk işlem bu iki maddenin uzun molekül zincirleri veya polimerler oluşturmasını sağlamaktır. Bu başlangıç maddeleri etil alkol içinde ısıtıldığında naylon 6.6 tuzu oluşur. Bu tuzun sudaki çözeltisi basınç altında buhar verilerek havasız bir ortamda 215-220 °C'de tutulduğunda polimerleşme başlar. Polimerizasyon derecesi istenilen seviyeye ulaştığında % 1 oranında asetik asit eklenerek polimerizasyon durdurulur. Süt beyaz renkte olan ve katılaşan naylon 6.6 polimeri küçük parçalar şeklinde kesilerek, yumuşak eğirme yöntemine göre filament hâline getirilir. Bu filamentlere daha sonra bir germe çekme işlemi uygulanır. Naylon 6.6 filamentleri mat olarak elde edilmek isteniyorsa naylon 6.6 tuzu halindeyken % 1 oranında TiO2 eklenir.

Naylon 6.6 Lifinin Kullanım Alanları
Naylon 6.6 lifleri giyim, iç mekânda kullanılan döşemelik kumaşlar ve endüstriyel tekstiller gibi bir çok alanda kullanılır. 

Giyim: Elbise, mayo, spor giysileri, kadın, erkek ve çocuk çorabı, iç giyim, ceket ve gömlek.
Ev tekstili: Yatak örtüsü, halı ve perdelik kumaşlar.
Endüstriyel alanlar: Çadır, uyku tulumu, balık ağı, şemsiyelik ve paraşüt kumaşlarında, otomobil lastiklerinde ve emniyet kemeri yapımında kullanılır.

Naylon 6
Polyamid lifleri içerisinde en çok üretilen ikinci türüdür. Naylon 6 lifleri 1940 yılında Almanya'da Perlon L ticari adı ile üretilmiştir. Üretilen naylon 6.6 lifleri ve naylon 6 lifleri tüm naylon lif ihtiyacını karşılamaktadır.

Naylon 6 Lifinin Elde Edilmesi
Naylon'nun başlangıç maddesi 6 karbonlu amino kaproik asittir; NH2(CH2)5COOH. Bu madde 260 °C de basınç altında ve katalizör olarak naylon 6.6 tuzu kullanılmak kaydıyla polimerleştirilir. Naylon 6 polimeri 220 °C'de eritilerek yumuşak eğirme yöntemi ile filament hâline getirilir. Bu filamentlere daha sonra mukavemetlerinin artması için bir germe çekme işlemi uygulanır. 

Naylon 6 Lifinin Kullanım Alanları
Naylon 6.6 lifleri ile kullanım alanları benzese de bazı özellikleri nedeniyle ayrıldığı noktalar vardır. Erime noktaları farklı olduğu için uygulanacak ütüleme sıcaklığı da farklıdır. Nem çekme özellikleri aynı olsa da naylon 6 lifi bazı boyalarda daha kolay boyandığından daha parlak ve canlı renkler elde edilebilir. Güneş ışığına karşı dayanıklılığı daha düşük olduğundan perde yapımında kullanılmaz. Naylon 6'nın tutumu, naylon 6.6'ya göre daha yumuşak olduğundan özellikle trikolarda ve tekstüre ipliklerin yapımında daha çok kullanılır.
Giyim: Elbise, kadın ve çocuk çorabı, iç giyim, gömlek.
Ev tekstili: Yatak örtüsü, halı.
Endüstriyel alanlar: Çadır, balık ağı ve otomobil lastiklerinde kullanılır.

9 yorum:

poliamid mi polyamid mi doğru yazılışı türkçe olanı poliamid sanırım ama herkes polyamid diyor.

bu plastikler 4 bir yanımızı çevirmişler, inadına organik, inadına yeşil çevre. kahrolsun yapay lifler

kısaca naylon yani petrol türevleri, çok içli dışlı olmayın kanser sebebi ama yapacak bir şey yok herşeyin menfaat olduğu bir dünyada çok ucuz bir materyal kendileri

Naylon, ilk olarak 1938 yılında yapılmış ve naylon çorap yapımında kullanılmıştır. Üç ana tip naylon ipliği rakamlarla tanımlanmıştır. Naylon 66, ilk geliştirilen naylon olup, erime sıcaklığı ve gerilme direnci en yüksek olanıdır. Naylon 6, benzer olup daha yumuşaktır. Naylon 610, daha ağır bir malzeme olup, diş ve saç fırçalarında, balık ağlarında, cerrahide yara dikişlerinde vs. kullanılır. Naylon 610 suya karşı diğerlerinden daha dirençlidir. Bu üç naylon tipi şimdi başlıca, paraşütlerde ipek yerine, kumaş dokumalarında, ağların yapımında, kilimlerde, tül perdelerde, daktilo şeritlerinde, su ve hava geçirmeyen perde yapımında, tellerin yalıtılmasında, kimya sanayiinde, filtrelerde kullanılmaktadır. Sert ve katı naylon, tarak ve yemek takımı gibi eşyaların üretiminde (toz malzemenin kalıplanmasıyla) kullanılmaktadır.

Naylon, İngilizce nylon sözcüğünden türetilmiş isim. Naylon mecazi olarak, düzmece, sahte anlamı katmak üzere isim tamlamalarında da kullanılmakla birlikte, bu sözcük aslen kimyasal bir terimdir. Kimyasal adı polihekzametien adipamittir. Askerlikte kısa dönem yapanlara da naylon, poşet gibi isimler takılır, tabi içten içe keşke bizde poşet olsaydık da iç geçirmez değiller

Tişört, çorap, mont vs. satın almadan önce mutlaka etiketine bakarım. Yüzde 1'i bile polyester veya poliamid olsun almam. Terletiyor çünkü. Etiketine bakıp yüzde yüz pamuk olanı seçiyorum. Tabi her etiketde yazan da doğru olmuyor bazen. Terletiyorsa kesin karışık kumaş. Daha ucuz üretme hırsına oluyor tüm bunlar. Doğru düzgün kıyafet bulmak da zorlaştı artık.

poliamid in akma gerilmesini bilen varmı arkadaşlar acil.

halat ve benzeri uygulamalarda, emniyet kemerlerinde, paraşüt kumaşlarında, balıkçılıkta, kaynak elbiselerinde, kompozit malzeme olarak spor malzemeleri imalatında, kargo ve denizcilikte, araba lastiği imalatında, transmisyon kayışlarında ve askeri uygulamalarda kullanılan bir malzemedir. Ayrıca yapısında bulundurduğu karbon lifli yapı mukavemeti arttırdığı gibi işlenebilirliği kolaylastırır. Poliamitin özgül ağırlığı 1,135 olup kopma uzaması % 280 civarındadır

çorapların kısa sürede yıpranmasını önlemek için kullanılan maddedir kendileri özellikle kolay yıpranan uç ve taban kısımları yapay lif ve karışımları bakımından zengindir. Örneğin bir çorapta % 80 pamuk % 20 polyamide mevcut olabilir, aynı zamanda bu miktarlar çoğaltılıp azaltılabilir.

Haftalık En Çok Okunanlar